Wiele lat temu gdy zacząłem się interesować Japonią, oczywiście również jej historią m.in. zrzuceniem bomb atomowych na Hiroszimę i Nagasaki, natknąłem się na stwierdzenie „Mieć szczęście jak Kokura”; nazwijmy je japońskim przysłowiem. Źródło jest związane z faktem, że dwa razy miasto Kokura było wyznaczane jako cel zrzutu obu bomb atomowych.
6 sierpnia 1945 roku bomba o nazwie Fat Boy została zrzucona na Hiroszimę, która była wyznaczona jako docelowe miejsce bombardowania. Ponieważ widoczność w Hiroszimie, była bardzo dobra, tam spadła bomba atomowa. Jednocześnie miasto Kokura było celem zapasowym.
W dniu 9 sierpnia 1945 roku Kokura była głównym celem ataku., a Nagasaki zapasowym. Ponieważ nad Kokurą widoczność była zła. Samolot poleciał w kierunku Nagasaki. Aby było jeszcze ciekawiej, samolot o nazwie „Bockscar” wykonuje trzy podejścia nad Kokurą. Rozkaz dla pilotów był bardzo jasny – „musi zostać przeprowadzona identyfikacja wzrokowa”. Tej stuprocentowej nie udało się przeprowadzić z powodu złej pogody i zadymienia będącego efektem innego bombardowania miasta. Bezpośrednim celem miał być budynek arsenału w Kokurze.
Wielokrotnie nachodziła mnie refleksja i nadal ją w sobie noszę, że to przysłowie jest przepełnione gorzką ironią, na którą, w obliczu takiej tragedii, chyba stać tylko Japończyków.
Gdy się wczytać w przysłowia poniżej w wielu miejscach można dostrzec podobne ironiczne podejście do rzeczywistości. W wielu przypadkach dotyczy to spraw, które również dotyczą innych narodów, również Polski. A są „ubrane” w inne porównania oraz opisy – co z pewnością Państwo dostrzeżecie.
Informuję, że poprosiłem ChataGPT, aby zebrał mi poniższe przysłowia. Przeczytałem je; kilka znałem. Wiele gdzieś mi się obiło o uszy. Większość jest dla mnie nowa. Mam wrażenie, że w tym przypadku sztuczna się nie walnęła ?
*****
七転び八起き (Nana korobi ya oki) Siedem razy upadnij, osiem razy wstań.
Znaczenie: Nie poddawaj się – po każdej porażce trzeba się podnieść.
猿も木から落ちる (Saru mo ki kara ochiru) Nawet małpa spada z drzewa.
Znaczenie: Nawet ekspert czasem popełnia błędy.
石の上にも三年 (Ishi no ue ni mo san nen) Nawet na kamieniu trzy lata.
Znaczenie: Cierpliwość i wytrwałość przynoszą efekty.
塵も積もれば山となる (Chiri mo tsumoreba yama to naru) Pył zebrany staje się górą.
Znaczenie: Małe rzeczy z czasem dają wielki efekt.
継続は力なり (Keizoku wa chikara nari) Kontynuacja jest siłą.
Znaczenie: Systematyczność buduje prawdziwą moc.
急がば回れ (Isogaba maware) Gdy się spieszysz, idź drogą okrężną.
Znaczenie: Pośpiech często szkodzi – lepiej iść bezpieczniej.
出る杭は打たれる (Deru kui wa utareru) Wystający gwóźdź zostanie wbity.
Znaczenie: Kto się wyróżnia, często spotyka się z krytyką.
花より団子 (Hana yori dango) Lepsze dango niż kwiaty.
Znaczenie: Praktyczność ważniejsza od wyglądu.
井の中の蛙大海を知らず (I no naka no kawazu taikai o shirazu) Żaba w studni nie zna wielkiego morza.
Znaczenie: Ograniczone doświadczenie zawęża horyzonty.
一期一会 (Ichigo ichie) Jedno spotkanie, jedna szansa.
Znaczenie: Każda chwila i każde spotkanie są niepowtarzalne.
十人十色 (Jūnin toiro) Dziesięć osób, dziesięć kolorów.
Znaczenie: Ludzie są różni i mają różne gusta.
能ある鷹は爪を隠す (Nō aru taka wa tsume o kakusu) Zdolny jastrząb chowa pazury.
Znaczenie: Prawdziwy talent nie musi się popisywać.
案ずるより産むが易し (Anzuru yori umu ga yasushi) Łatwiej urodzić niż się martwić.
Znaczenie: Działanie bywa łatwiejsze niż lęk przed nim.
口は災いの元 (Kuchi wa wazawai no moto) Usta są źródłem nieszczęść.
Znaczenie: Słowa mają konsekwencje.
雨降って地固まる (Ame futte ji katamaru) Po deszczu ziemia twardnieje.
Znaczenie: Trudności mogą wzmocnić relacje lub sytuację.
見ぬが花 (Minu ga hana) Niewidziane jest kwiatem.
Znaczenie: Wyobraźnia bywa piękniejsza od rzeczywistości.
知らぬが仏 (Shiranu ga hotoke) Niewiedzący jest Buddą.
Znaczenie: Niewiedza czasem chroni spokój.
残り物には福がある (Nokorimono ni wa fuku ga aru) W resztkach jest szczęście.
Znaczenie: Nie zawsze to, co zostaje, jest gorsze.
千里の道も一歩から (Senri no michi mo ippo kara) Droga tysiąca mil zaczyna się od jednego kroku.
Znaczenie: Każda wielka rzecz zaczyna się od małego początku.
三人寄れば文殊の知恵 (Sannin yoreba Monju no chie) Trzy osoby razem mają mądrość Monju.
Znaczenie: W grupie rodzi się mądrość.
初心忘るべからず (Shoshin wasuru bekarazu) Nie zapominaj o duchu początkującego.
Znaczenie: Zawsze zachowuj świeżość i pokorę początków.
失敗は成功のもと (Shippai wa seikō no moto) Porażka jest podstawą sukcesu.
Znaczenie: Błędy uczą i prowadzą do sukcesu.
百聞は一見にしかず (Hyakubun wa ikken ni shikazu) Sto usłyszeń nie dorówna jednemu zobaczeniu.
Znaczenie: Lepiej zobaczyć na własne oczy niż tylko usłyszeć.
虎穴に入らずんば虎子を得ず (Koketsu ni irazunba koji o ezu) Jeśli nie wejdziesz do jaskini tygrysa, nie złapiesz jego młodego. Znaczenie: Bez ryzyka nie ma zysku.
時は金なり (Toki wa kane nari) Czas to pieniądz.
Znaczenie: Czas jest cenny.
笑う門には福来る (Warau kado ni wa fuku kitaru) Do domu, w którym się śmieje, przychodzi szczęście.
Znaczenie: Uśmiech i radość przyciągają szczęście.
類は友を呼ぶ (Rui wa tomo o yobu) Podobne przyciąga podobne.
Znaczenie: Podobni ludzie się przyciągają.
好きこそ物の上手なれ (Suki koso mono no jōzu nare) To, co się lubi, robi się dobrze.
Znaczenie: Pasja prowadzi do mistrzostwa.
郷に入っては郷に従え (Gō ni itte wa gō ni shitagae) Wchodząc do wsi, dostosuj się do jej zwyczajów.
Znaczenie: W Rzymie postępuj jak Rzymianie.
一石二鳥 (Isseki nichō) Jednym kamieniem dwa ptaki.
Znaczenie: Załatwić dwie sprawy jednym działaniem.
覆水盆に返らず (Fukusui bon ni kaerazu) Rozlana woda nie wróci do miski.
Znaczenie: Nie ma co płakać nad rozlanym mlekiem.
犬も歩けば棒に当たる (Inu mo arukeba bō ni ataru) Nawet pies, gdy chodzi, natrafi na kij.
Znaczenie: Kto działa, ten coś napotyka (dobre lub złe).
泣き面に蜂 (Nakitsura ni hachi) Pszczoła na płaczącej twarzy.
Znaczenie: Nieszczęścia chodzą parami.
良薬は口に苦し (Ryōyaku wa kuchi ni nigashi) Dobre lekarstwo jest gorzkie w ustach.
Znaczenie: Prawda bywa nieprzyjemna, ale pożyteczna.
言わぬが花 (Iwanu ga hana) Niewypowiedziane jest kwiatem.
Znaczenie: Czasem lepiej milczeć.
負けるが勝ち (Makeru ga kachi) Przegrana bywa zwycięstwem.
Znaczenie: Czasem ustąpienie jest mądrzejsze niż walka.
勝って兜の緒を締めよ (Katte kabuto no o o shimeyo) Po zwycięstwie zaciśnij rzemień hełmu. Znaczenie: Nie spoczywaj na laurach.
青は藍より出でて藍より青し (Ao wa ai yori idete ai yori aoshi) Błękit pochodzi z indygo i jest od niego błękitniejszy.
Znaczenie: Uczeń może przewyższyć mistrza.
実るほど頭を垂れる稲穂かな (Minoru hodo atama o tareru inaho kana) Im bardziej kłos dojrzewa, tym bardziej się pochyla. Znaczenie: Im ktoś mądrzejszy i dojrzalszy, tym bardziej skromny.
転ばぬ先の杖 (Korobanu saki no tsue) Laska przed upadkiem.
Znaczenie: Lepiej zapobiegać niż leczyć.
親しき仲にも礼儀あり (Shitashiki naka ni mo reigi ari) Nawet w bliskich relacjach potrzebna jest uprzejmość. Znaczenie: Bliskość nie zwalnia z szacunku.
人の振り見て我が振り直せ (Hito no furi mite waga furi naose) Patrząc na zachowanie innych, popraw swoje.
Znaczenie: Ucz się na błędach innych.
情けは人の為ならず (Nasake wa hito no tame narazu) Dobroć nie jest tylko dla innych.
Znaczenie: Życzliwość wraca do dającego.
袖振り合うも多生の縁 (Sode furiau mo tashō no en) Nawet otarcie się rękawami to związek z poprzedniego życia.
Znaczenie: Każde spotkanie ma znaczenie.
聞くは一時の恥、聞かぬは一生の恥 (Kiku wa ittoki no haji, kikanu wa isshō no haji) Pytać to wstyd na chwilę, nie pytać – wstyd na całe życie.
Znaczenie: Lepiej zapytać niż pozostać w niewiedzy.
蛙の子は蛙 (Kaeru no ko wa kaeru) Dziecko żaby jest żabą.
Znaczenie: Jabłko nie pada daleko od jabłoni.
三日坊主 (Mikka bōzu) Trzydniowy mnich.
Znaczenie: Osoba, która szybko się zniechęca.
猫に小判 (Neko ni koban) Złoto dla kota.
Znaczenie: Dawać coś wartościowego komuś, kto tego nie doceni.
馬の耳に念仏 (Uma no mimi ni nenbutsu) Modlitwa do ucha konia.
Znaczenie: Mówić do kogoś, kto nie słucha.
自業自得 (Jigō jitoku) Własny czyn, własny skutek.
Znaczenie: Co kto zasieje, to zbierze.








