Jedna z najważniejszych kategorii określająca japońskie zamki jest:

1/zamek zachowany w naturalnym historycznym kształcie

2/zamek odbudowany, gruntownie wyremontowany.

Przez wieki zamki w Japonii ulegały trzęsieniom ziemi, pożarom, rozbiórkom, bombardowaniom przez lotnictwo amerykańskie w II wojnie światowej w ostatniej fazie konfliktu. Japońskie zamki, które były przekształcane w obiekty wojskowe, często znajdowały się w centrum tych nalotów. W wielu przypadkach zamki pełni funkcje sztabowe, magazynowe, róznorakie funkcje logistyczne.

Po wojnie wiele zamków, które zostały zniszczone lub uszkodzone, poddano rekonstrukcji, często z wykorzystaniem nowoczesnych materiałów budowlanych – w tym oczywiście użyciu betonu.

W niektórych przypadkach odbudowywano jedynie wieże zamków, a nie całe kompleksy. Działania te, między innymi miały symboliczny charakter, świadczący wysiłkach dotyczących  zachowania dziedzictwa narodowego. Jednym z takich przykłądów jest zamek w Shimabara. Pojechałem go zobaczyć w czerwcu 2017 roku.

Zamek Shimabara (jap. 島原城, Shimabara-jō) wzniesiony w epoce Edo, znajdujący się w mieście Shimabara na wyspie Kiusiu. Obiekt ten ten jest bardzo silnie związany z jednym z ważniejszych wydarzeń w historii Japonii — powstaniem chrześcijańskim znanym jako Powstanie Shimabara.

Budowa Zamku (1624–1627)

Zamek Shimabara został wybudowany w latach 1624–1627 przez Matsukura Shigemasa, daimyō (władcę feudalnego) klanu Matsukura. Jego celem było kontrolowanie regionu oraz umocnienie władzy rodu Matsukura. Matsukura Shigemasa był znany z ciężkiego opodatkowania i ucisku miejscowej ludności, co było jednym z głównych powodów napięć społecznych w regionie.

Powstanie Shimabara (1637–1638)

W latach 1637–1638 doszło do wybuchu powstania Shimabara, będącego jednym z najważniejszych chrześcijańskich powstań w historii Japonii. Było to spowodowane zarówno ciężkimi warunkami życia chłopów, jak i prześladowaniami chrześcijan. Chrześcijaństwo, sprowadzone do Japonii przez portugalskich misjonarzy, miało wielu zwolenników w regionie Shimabara, a polityka antychrześcijańska prowadzona przez władze stała się katalizatorem buntu.

Podczas powstania ponad 30 000 chłopów, w większości chrześcijan, zbuntowało się przeciwko Matsukura Katataka, synowi Shigemasy. Buntownicy zajęli zamek Hara, który znajdował się niedaleko Shimabary, a nie sam zamek Shimabara. Jednak zamek Shimabara stanowił ważny punkt strategiczny podczas stłumienia powstania przez siły rządowe. Powstanie zostało brutalnie stłumione, a wszyscy uczestnicy zostali straceni.

Okres Edo po Powstaniu

Po powstaniu Matsukura Katataka został stracony przez szogunat Tokugawa za swoje nadużycia władzy, a ród Matsukura stracił kontrolę nad zamkiem. Przez kolejne lata zamek był kontrolowany przez różnych daimyō, m.in. przez klan Kōriki i Matsudaira.

Znaczenie Zamku w XIX wieku

Zamek Shimabara stracił na znaczeniu militarnym w późnym okresie Edo, a w 1874 roku, po restauracji Meiji, wiele z jego budynków zostało zburzonych, a materiały z zamku wykorzystano do innych celów. Jedynie fundamenty i kilka mniejszych budowli przetrwało ten okres.

Rekonstrukcja w XX wieku

W latach 60. XX wieku postanowiono odbudować zamek jako atrakcję turystyczną i historyczną. Główna wieża (tenshu) zamku została odbudowana w 1964 roku. Obecnie zamek jest muzeum, w którym można poznać historię powstania Shimabara, a także dowiedzieć się więcej o chrześcijaństwie w Japonii oraz życiu w regionie Kiusiu w okresie Edo.

Architektura

Zamek Shimabara charakteryzuje się pięciokondygnacyjną główną wieżą otoczoną szerokimi fosami i potężnymi murami obronnymi. Choć oryginalne budynki nie przetrwały do dziś, odbudowany zamek odzwierciedla styl i technikę architektury zamkowej z epoki Edo.

Zamek stał się symbolem miasta Shimabara i ważnym miejscem dla zrozumienia japońskiej historii, szczególnie w kontekście powstania chrześcijańskiego i relacji Japonii z Zachodem w XVII wieku

*****

Samo miasteczko Shimabara jest w sumie małym sennym ośrodkiem miejskim, na dzień 30 czerwca 2024, szacunkowo liczącym 42,181 osób w tym 19,017 gospodarstw domowych.

Jak dojechać do Shimabara

Z Tokio, które bierzemy jako punkt odniesienia w linii prostej do Shimabara jest 1200 km. Uwzględniając lądowe – autem lub pociągiem – jest to 1300/1400 kilometrów w zależności od wybranej trasy i sposobu podróży. Podróż obejmuje przekroczenie Morza Ariake za pomocą promu lub dłuższą trasę lądową wokół Zatoki Shimabara.

Najłatwiejszy sposób na podróż z Tokio do Shimabary obejmuje kombinację pociągów i promów.

Pociąg shinkansen z Tokio do Fukuoka (Hakata):

Najpierw należy wsiąść do pociągu shinkansen (Tokaido-Sanyo) z Tokio do Hakaty (Fukuoka). Podróż zajmuje około 5-6 godzin, w zależności od rodzaju pociągu (Nozomi, Hikari lub Kodama).

Pociąg z Fukuoki do Nagasaki:

Z Hakaty można złapać pociąg ekspresowy Kamome do Nagasaki, co trwa około 2 godzin.

Prom z Nagasaki do Shimabary:

Z portu w Nagasaki można złapać prom do Shimabary. Podróż promem trwa około 30-60 minut, w zależności od operatora.

Alternatywnie można rozważyć przelot z Tokio do Fukuoki lub Nagasaki, a potem kontynuacja podróży pociągiem lub promem. Loty są oczywiście szybsze, ale trzeba uwzględnić czas potrzebny na lotniskowe transfery.